درسی که عکس‌ها به ما می‌آموزند

اهمیت عکس‌ها در کلاس درس و معرفی فعالیت‌هایی برای مشاهده‌ی عکس

در نگاه اول، این کلاس هم مثل بقیه‌ی کلاس‌ها بود. معلم پای تخته نوشت: «با یک گل بهار نمی‌شود». بعد، عکس‌هایی را که قبلا پرینت گرفته‌بود و لمینت کرده بود، میان دانش‌آموزان تقسیم کرد. دانش‌آموزان باید عکسی را پیدا می‌کردند که خلاف این ضرب‌المثل باشد. حالا دیگر کلاس درس مثل بقیه‌ی کلاس‌ها نبود. بچه‌ها در گروه‌های مختلف با همدیگر به عکس‌ها نگاه می‌کردند و به دنبال عکس مورد نظر خود می‌گشتند. آن‌ها عکس‌هایشان را انتخاب کردند و دلیل انتخاب‌شان را توضیح دادند. سپس به این فکر کردند که در دوران همه‌گیری بیماری کرونا، چه‌طور یک گل می‌تواند بهار به راه بیاندازد. این آخرین روزی بود که آن‌ها در کنار هم در مدرسه بودند اما کمپین دانش‌آموزی «با یک گل هم بهار می‌شود» تازه شروع شده بود.

عکس‌ها، هزاران کلمه می‌ارزند. سخنان بسیاری هستند که در کلمات نمی‌گنجند اما در یک قاب عکس جای می‌گیرند. استفاده از عکس در کلاس درس مزایای زیادی دارد:

  • عکس‌ها می‌توانند به بسیاری از عقاید و تئوری‌ها جان ببخشند و مضمون‌های انتزاعی را به تصویر بکشند. بنابراین معلمان می‌توانند بسیاری از مفاهیم پیچیده را ساده‌تر آموزش دهند.
  • بسیاری از عکس‌ها مفاهیم را در موقعیت‌های واقعی زندگی نشان می‌دهند. دانش‌آموزان با درس‌هایی که به زندگی روزمره‌ی آن‌ها پل می‌زنند، بهتر ارتباط برقرار می‌کنند.
  • عکس‌ها برای بیشتر دانش‌آموزان جذاب هستند،‌ شروع کلاس با یک عکس،‌ دانش‌آموزان را با کلاس درگیر می‌کند.
  • بسیاری از دانش‌آموزان باید «ببینند» تا یادبگیرند. عکس‌ها، هم آموزش دیداری را میسر می‌کنند و هم می‌توانند خوب دیدن را در دانش‌آموزان تقویت کنند.
  •  در برهه‌ی هجوم بیماری کرونا، عکس‌ها می‌توانند ابزار خوبی برای آموزش از راه دور باشند.

در این بخش فعالیت‌هایی برای استفاده از عکس در کلاس درس آماده کرده‌ایم. تلاش ما این بوده‌ که از جانب علوم مختلف به عکس ها نگاه کنیم. بیش از بیست و پنج فعالیت برای مشاهده‌ی عکس، در زمینه‌ی موضوعات مختلفی مانند ادبیات، تاریخ، جغرافیا، مطالعات اجتماعی، اخلاق و … ، در مقاله‌ی زیر با عنوان «درسی که عکس‌ها به ما می‌آموزند» گردآوری شده‌است.

ما معتقدیم که اگر دانش‌‌‌آموزان یاد بگیرند که از جانب علوم مختلف به یک منظره نگاه کنند، بهره‌ی بیشتری از آن صحنه می‌برند. آن‌ها «نگاه کردن» را می‌آموزند و یاد می‌گیرند که هر صحنه‌ای از زندگی چه معناهایی می‌تواند داشته‌باشد. علاوه بر این، در زمانه‌ی هجوم رسانه‌ها، یادگرفتن «نگاه کردن از زوایای مختلف» کمک زیادی در تفکر انتفادی و درک مفاهیم به آن‌ها خواهد کرد.

فعالیت‌های موجود در این مقاله، فعالیت‌های جذابی برای اجرا در کلاس درس هستند و می‌توانند برای خود معلمان نیز جالب و الهام بخش باشند.

درسی که عکس‌ها به ما می‌آموزند